De Koektrommel

De Koektrommel

De Koektrommel

De Koektrommel


Aan het stokoude visgraat jasje had ik bij zijn binnenkomst al opgemerkt dat die oude mannetjeslucht eraan zou hangen. De kamer had zich langzaam gevuld met zijn zurige geur.
De man maakte zich grote zorgen. Waarover precies begreep ik nog niet, maar dat het over geld ging was duidelijk. Want ik werkte immers als Senior Financial Planner bij een grote Bank aan het Weena in Rotterdam. Het ging over veel geld, had de kasmedewerker gezegd die de man naar mij had doorverwezen.
Hij maakte zich zorgen over de belastingen (fiscaal advies? dacht ik). Over een vage zus die hem nooit had opgezocht, maar 'sinds ons moeder dood is' (tranen in zijn ogen) hem opeens aan zijn hoofd zeurde over geld (erfrechtelijk advies?). En over de Euro, die over twee jaar zou komen (foldertje?).

'Laten we bij het begin beginnen,’ deed ik een poging om enige grip op zijn financiële plaatje te krijgen. Hij was 73 begreep ik en zijn hele leven zorgzame zoon voor zijn moeder geweest, nog steeds eigenlijk, ook al was ze al zeven jaar dood en hij had gevaren en goed verdiend. Tussendoor woonde hij bij moeder (die al jong van een weduwenpensioentje leefde) waar hij al die jaren keurig zijn gage had ingeleverd. Zij had dat altijd in een grote koektrommel gedaan gezamenlijk met haar pensioen, dat ze iedere maand van de bank haalde. De broodnodige uitgaven werden uit de koektrommel gedaan. Ze woonden ergens in een eenvoudig huisje en gaven niet veel uit.
'Dit jasje is nog van mijn vader,’ zei hij trots.
Ze waren niet zozeer zuinig geweest, maar de behoefte aan luxe was er domweg niet. Hij was alweer jaren aan wal. En had al die tijd voor zijn steeds ouder wordende moeder gekookt. Toen hij 65 werd kreeg hij ook nog pensioen. Iedere maand werd dat keurig op een rekening gestort waar hij het vanaf haalde voor in moeders koektrommel. Het financiële plaatje was eenvoudig en overzichtelijk. Maar het geld begon een probleem te worden.
'De koektrommel raakte zeker vol,’ grapte ik nog.
'Ja, ook dat,’ zei hij serieus.
Daarom was hij nu hier, bij de bank. Met zijn koektrommel. Daar zat zo'n 200.000 gulden in, schatte hij. Hij had altijd wel netjes het geld gewisseld als er nieuwe bankbiljetten uitkwamen, vertelde hij verder. Niet alle banken wilden dat en daarom had hij het in kleine porties gedaan (wet MOT: Melding Ongebruikelijke Transacties!). Zo had hij in de loop der jaren bij bijna iedere bank rekeningen geopend, waar bij elkaar opgeteld zo'n 300.000 gulden op stond. Hij wist alleen maar van zijn oude vertrouwde bank hoe hij geld moest opnemen, dus dat gestorte geld was altijd op allerlei rekeningen blijven staan.

Op iedere brief van de banken had hij gereageerd. Het had er allemaal zo betrouwbaar uitgezien. En hij had ook een soort gevoel gehad dat hij moest doen wat er in die brieven stond. Het was allemaal persoonlijk aan hem gericht en als hij niets deed belden ze hem op om te vragen of hij het al had teruggestuurd.
Hij haalde een dik pak papier uit zijn binnenzak en legde dat voor me neer. Bij elkaar opgeteld zeven aandelenleaseplannen met allemaal namen als: 'Feestplan', 'Vermogensversneller' en 'Winstverdriedubbelaar'. Daarmee had hij in feite weer geld geleend om te gaan beleggen. Dit waren destijds zeer populaire financiële producten. Ook nog een aantal pensioenplannen, die hij helemaal niet nodig had en niet bij zijn situatie pasten. En thuis had hij nog wat liggen…
De financiële provisiejagers (waaronder ook de Bank waar ik werkte) hadden hem van alle kanten te pakken gehad, alleen had hij dat zelf helemaal niet door. De inleg was vaak eenmalig geweest en de periodieke betalingen werden automatisch afgeschreven van een van zijn vele bankrekeningen. En zolang het niet uit de koektrommel ging had hij er toch geen zicht op. De financiële instellingen waren zich er waarschijnlijk ook niet bewust van geweest. Hij was gewoon een klant geweest die gereageerd had op hun mailing. Makkelijk scoren.

Zijn zorgen nu waren de komst van de Euro, hij had gehoord dat je niet zomaar grote bedragen kon omwisselen omdat ze dan zouden denken dat het zwart geld was (en hij had het allemaal eerlijk verdiend) en de vermogensbelasting. Dat had ook iemand genoemd, dat hij dat zou moeten betalen plus een boete. En dan was er nog zijn zus, die geld wilde, maar het was toch gewoon zijn geld?

Eigenlijk had ik een uurtarief voor deze klant in rekening moeten brengen. Maar dat was destijds niet gebruikelijk bij de bank waar ik werkte. De verdiensten moesten komen uit de provisie.
Voor mij was dit wel weer een fijne bevestiging dat er mensen zijn voor wie financiële kopzorgen zich niet alleen toespitsen op de vraag waar je het hoogste rendement kunt halen.
De materiële lust is niet zo belangrijk, maar ze willen gewoon geen gezeur over geldzaken aan hun hoofd.
Ik heb de man zo integer mogelijk geholpen. Zijn financiële zaken op een rijtje gezet, zijn fiscale vragen beantwoord, waar mogelijk de leaseplannen ongedaan gemaakt en hem doorverwezen naar een collega beleggingsadviseur, waar ik vertrouwen in had. Ook stelde ik hem gerust dat ik het helemaal niet gek vond als hij een deel van zijn geld in de koektrommel wilde laten zitten, waarom niet als hij zich daar prettig bij voelde?

Wel adviseerde ik hem om een beetje te genieten van het leven. (Hij zou eens lekker naar de hoeren moeten gaan, dacht ik. Maar dat zeg je niet als nette bankmevrouw).
'Een nieuw pak kopen bijvoorbeeld,’ deed ik als voorzichtige suggestie.
Nu wilde hij eerst een deel van zijn geld storten.
'Waar is uw koektrommel?,’ vroeg ik.
Hij keek even verstoord in het rond. 'Ik heb 'm denk ik in de fietstas laten zitten.’
Met een lachje van "domme ik" schuifelde hij naar buiten. De koektrommel zat gelukkig nog in de fietstas en dat in het centrum van Rotterdam!

Maar ach, zijn financiële boeven kwamen door de brievenbus.

Een week later, toen hij een gesprek had gehad bij de beleggingsadviseur aan wie ik hem kort had beschreven inclusief het geurende visgraatjasje, zei deze: 'Je informatie was zeer adequaat. Ik keek alleen wel gek op toen er een oude man in een paars trainingspak binnenkwam.'




Jolanda Marianne Setz

februari 2018